Style zabytków Krakowa cz. 4

By admin

Grudzień 28, 2016 O Krakowie 1 Comment
Tagi:

Arkady międzynawowe zaś bywają zwykle zarysowane na podstawie równobocznego trójkąta. Gotyk krakowski wprowadza nadto użycie podwójnego materiału: cegły i ciosu (piaskowca); cegła wypełnia mury, szkarpy i t. d. — ciosu użyto do części konstrukcyjnych i ozdób, jak do filarów, żeber sklepiennych, gzymsów, służek przyściennych, rozetowań, obramień i t. d. — cegły ułożone przeważnie na powierzchni krótszym i dłuższym bokiem na przemian, z kolorystycznym urozmaiceniem — główki cegieł bywają czarne, wozówki czerwone. W układzie polskim albo l. zw. wendyiskim bywają układane na przemian jedna główka i dwie wozówki. Typowymi pomnikami gotyku u nas są: Kościół Panny Marji, św. Katarzyny, Bożego Ciała, św. Krzyża, Franciszkanów, Dominikanów i katedra na Wawelu.

Z domów mieszczańskich epoki gotyckiej o tradycyjnie głębokiej budowie, wąskiej fasadzie, o trzech lub dwóch oknach, dużej sieni pozostało niewiele, przeważnie przerobione, świadczą tylko szczegółami o starożytności głównego zrębu; tu i owdzie widzimy cząstki portalów, odrzwi, sklepienia gotyckie wśród form innego stylu — zaopatrywano je w godła jak bazyliszki, lwy, z których niejedne dotychczas się zachowały.

W wieku XVI rozkwita u nas architektura Odrodzenia pod wpływem stosunków z Włochami. Hasło do niej daje dwór, inicjatorem król Zygmunt Stary, patron sztuki i wykwintny znawca. O ile styl uprzedni wypowiadał się w formach pionowych, zakonnie skupionych, o tyle Renesans uderza swobodą w dążeniu do harmonijnego zamknięcia przestrzeni — budowlę wydłużoną nakrywa sklepienie beczkowe, dośrodkową kopula. Znamienne w Renesansie: kasetony, łuk okrągły, kolumny o kapitelach jońskich, korynckich, — ornament charakterystyczny groteskowy, powstały ze splotów rozmaitych przedmiotów i motywów i t. d.

Latest Comments
  1. Reklama